O odpadach

Odpady opakowaniowe

Czym jest opakowanie?

Opakowaniem jest „wyrób, w tym wyrób bezzwrotny, wykonany z jakiegokolwiek materiału, przeznaczony do przechowywania, ochrony, przewozu, dostarczania lub prezentacji produktów, od surowców do towarów przetworzonych”. (Art. 3, ust.1)

„Za opakowanie uważa się:

1) wyrób spełniający funkcje opakowania, o których mowa w ust. 1, bez uszczerbku dla innych funkcji, jakie opakowanie może spełniać, z wyłączeniem wyrobu, którego wszystkie elementy są przeznaczone do wspólnego użycia, spożycia lub usunięcia, stanowiącego integralną część produktu oraz niezbędnego do przechowywania, utrzymywania lub zabezpieczania produktu w całym cyklu i okresie jego funkcjonowania;
2) wyrób spełniający funkcje opakowania, o których mowa w ust. 1:
a) wytworzony i przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży,
b) jednorazowego użytku – sprzedany, wypełniony, wytworzony lub przeznaczony do wypełniania w punkcie sprzedaży;
3) część składową opakowania oraz złączony z opakowaniem element pomocniczy, spełniające funkcje opakowania, o których mowa w ust. 1, z tym że element pomocniczy przyczepiony bezpośrednio lub przymocowany do produktu uważa się za opakowanie, z wyłączeniem elementu stanowiącego integralną część produktu, który jest przeznaczony do wspólnego użycia lub usunięcia”. (Dz.U.2013 Nr 0 poz 888)

„Przepisami ustawy objęte są wszystkie opakowania, niezależnie od rodzaju materiału, z którego zostały wykonane oraz powstałych z nich odpadów opakowaniowych”. (Dz.U.2013 Nr 0 poz 888)

Źródło:

Ustawa „o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi”. (Dz.U.2013 Nr 0 poz 888 z późn. zm.)

Wiecej informacji:

Rozporządzenie Ministerstwa Środowiska z dnia 22 października 2013 r. w sprawie przykładowego wykazu wyrobów, które uznaje się albo nie uznaje się za opakowani. (Dz.U. 2013 poz. 1274). (http://isip.sejm.gov.pl/)

Kategorie opakowań
  • opakowania jednostkowe – służące do przekazywania produktu użytkownikowi w miejscu zakupu;
  • opakowania zbiorcze – zawierające wielokrotność opakowań jednostkowych produktów, niezależnie od tego, czy są one przekazywane użytkownikowi, czy też służą zaopatrywaniu punktów sprzedaży i które można zdjąć z produktu bez naruszania cech produktu;
  • opakowania transportowe – służące do transportu produktów w opakowaniach jednostkowych lub zbiorczych w celu zapobiegania uszkodzeniom produktów, z wyłączeniem kontenerów do transportu drogowego, kolejowego, wodnego lub lotniczego.

Źródło:

Ustawa „o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi”. (Dz.U.2013 Nr 0 poz 888 z późn. zm.)

Oznakowanie opakowań

1. "Przedsiębiorca wprowadzający produkty w opakowaniach, wytwarzający opakowania, importujący opakowania oraz dokonujący wewnątrzwspólnotowego nabycia opakowań może umieszczać na opakowaniach oznakowania wskazujące na:

  • rodzaj materiałów, z których opakowania zostały wykonane;
  • możliwość wielokrotnego użycia opakowania w przypadku opakowań wielokrotnego użytku;
  • przydatność opakowania do recyklingu w przypadku opakowań przydatnych do recyklingu.

2. Oznakowanie umieszcza się na opakowaniu lub na naklejonej na nim etykiecie. Jeżeli rozmiary opakowania na to nie pozwalają oznakowanie umieszcza się na dołączonej do opakowania ulotce informacyjnej, w sposób, który nie stanowi przeszkody dla recyklingu odpadów opakowaniowych.

3. Oznakowanie powinno być wyraźne, widoczne, czytelne i trwałe również po otwarciu opakowania". (Art. 15)

Źródło:

Ustawa „o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi”. (Dz.U.2013 Nr 0 poz 888 z późn. zm.)

Wiecej informacji:

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 3 września 2014 r. w sprawie wzorów oznakowania opakowań. (Dz.U. 2014 poz. 1298) (http://isip.sejm.gov.pl/)

Środki niebezpieczne w opakowaniach

Aby zapobiegać negatywnemu wpływowi opakowań na środowisko naturalne, wprowadzający opakowania zobowiązani są do ograniczania substancji niebezpiecznych w opakowaniach w zakresie nie stwarzającym zagrożenia dla produktu, środowiska lub zdrowia człowieka.

W celu zmniejszenia ilości i masy odpadów opakowaniowych powstających w trakcie użytkowania danego produktu, wprowadzający zobowiązani są do ograniczania objętości i masy opakowań do niezbędnego minimum.

Źródło:

Ustawa „o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi”. (Dz.U.2013 Nr 0 poz 888 z późn. zm.)

Wiecej informacji:

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 21 stycznia 2015 r. w sprawie sposobu ustalania sumy zawartości ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego w opakowaniach. (Dz.U. 2015 poz. 170) (http://isip.sejm.gov.pl/)

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 21 stycznia 2015 r. w sprawie opakowań, do których nie stosuje się wymagań dotyczących zawartości ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego w opakowaniach. (Dz.U. 2015 poz. 137) (http://isip.sejm.gov.pl/)

Zużyte baterie i akumulatory

Wymagania w zakresie zawartości substancji niebezpiecznych

W celu ograniczenia negatywnego wpływu baterii i akumulatorów na stan środowiska naturalnego, obowiązujące w Polsce przepisy wprowadzają szereg ograniczeń m.in. w zakresie dopuszczalnego stosowania niektórych substancji niebezpiecznych.

Artykuł 8 ustawy „o bateriach i akumulatorach” zakazuje wprowadzania do obrotu baterii przenośnych i akumulatorów przenośnych zawierających więcej niż 0,0005% wagowo rtęci oraz więcej niż 0,002% wagowo kadmu.

Źródło:

Ustawa o bateriach i akumulatorach. (Dz.U. 2009 nr 79 poz. 666) (http://isip.sejm.gov.pl/)

Oznakowanie baterii i akumulatorów

Ze względu na obowiązek selektywnego pozbywania się odpadów powstających z zużytych baterii i akumulatorów, wprowadzane do obrotu baterie i akumulatory powinny być czytelnie, widocznie i trwale oznakowane symbolem przekreślonego pojemnika na odpady, którego wzór określa załącznik nr 4 do ustawy „o bateriach i akumulatorach”.

Jeżeli wprowadzane do obrotu baterie i akumulatory będą zawierały:

  • więcej niż 0,002% wagowo kadmu, wówczas umieszczone na nich oznakowanie powinno zawierać symbol chemiczny Cd,
  • więcej niż 0,004% wagowo ołowiu, wówczas umieszczone na nich oznakowanie powinno zawierać symbol chemiczny Pb.
  • Ogniwa guzikowe należy oznaczyć symbolem chemicznym Hg jeżeli zawierają powyżej 0,0005% wagowo rtęci.

Źródło:

Ustawa o bateriach i akumulatorach. (Dz.U. 2009 nr 79 poz. 666) (http://isip.sejm.gov.pl/)

Stłuczka szklana

Selektywna zbiórka stłuczki szklanej

Stłuczka szklana pozyskana na drodze selektywnej zbiórki opakowań szklanych występuje w postaci stałych lub rozbitych opakowań szklanych.

Ze względu na występowanie odrębnego składu chemicznego poszczególnych produktów szklanych, a co za tym idzie konieczność zastosowania odrębnej technologii przetwarzania, selektywna zbiórka tego rodzaju opakowań posiada pewne ograniczenia w zakresie rodzaju opakowań szklanych przekazywanych do recyklingu.

Zbierana stłuczka szklana nie może zawierać:
luster, szyb okiennych, szyb samochodowych, szkła zbrojonego, szklanek, kieliszków, szkła kryształowego, naczyń żaroodpornych, żarówek i świetlówek, wyrobów z porcelany i fajansu, wyrobów ceramicznych, doniczek, zniczy, szklanych opakowań po lekach oraz szkła gospodarczego.

Dopuszczalne zanieczyszczenia stłuczki:

  • etykietki, trwale umocowane zamknięcia i ich pozostałości
  • minimalne ilości pozostałości zbiorczych opakowań papierowych, z tworzyw sztucznych itp.
  • pozostałości produktów pakowanych w szkło bez konieczności mycia opakowania.
Segregacja na rodzaje i kolory

Ze względu na swe właściwości, pozwalające na powtórne przetworzenie, stłuczka szklana jest obecnie bardzo cenionym oraz poszukiwanym surowcem na rynku. Zużyte opakowanie szklane, po odpowiednim przetopieniu, może zostać ponownie wykorzystane do produkcji nowego opakowania tej samej jakości.

Jednakże, aby zużyta stłuczka mogła zostać poddana recyklingowi oraz ze względu na dalsze procesy przeróbki, konieczne jest rozdzielenie stłuczki na stłuczkę opakowaniową oraz stłuczkę pozostałą (w tym szybową).

Stłuczkę opakowaniową należy rozdzielać na dwie grupy:

  • stłuczkę bezbarwną
  • stłuczkę kolorową

Zbiórkę stłuczki opakowaniowej dokonuje się do dwóch, oddzielnych pojemników przeznaczonych na szkło bezbarwne i szkło kolorowe. Podział w/w opakowań na kolory jest uzasadniony dalszymi procesami technologicznymi, pozwalającymi na przetopienie zebranego szkła. Np. do produkcji opakowań ze szkła bezbarwnego nie można wykorzystać stłuczki pozyskanej z pojemników, do których były zbierane nieselektywnie szkło kolorowe i bezbarwne.

Magazynowanie stłuczki

Wymogi dotyczące miejsca składowania stłuczki szklanej:

  • niezadaszony, utwardzony, niekruszący się teren (np. asfalt, beton, stalowa blacha, drewniane deski),
  • lokalizacja umożliwiająca przeniesienie stłuczki na wybrany środek transportu.
  • brak możliwości zanieczyszczenia stłuczki substancjami pochodzącymi z zewnątrz. (np. nawozami, cementem)
  • zalecane wymiary placu lub boksu – 8m x 5m lub więcej.

Uzasadnienie dla powyższych wymiarów: ciężar nasypowy stłuczki wynosi ok. 600 kg na 1 m3. Zgromadzona na zalecanym obszarze stłuczka szklana, osiągająca wysokość 1 metra stanowi 40 m3 stłuczki oraz waży ok. 20 ton. Parametry te są zalecane w przypadku jednorazowego odbioru surowca samochodem ciężarowym/wywrotką. Nie zalecamy transportu stłuczki w kontenerach ze względu na wysokie koszty przewozu.

Sposób składowania:

  • aby zapobiec mieszaniu się różnych rodzajów szkła - należy wyznaczyć dostatecznie duże odległości pomiędzy poszczególnymi stosami stłuczki (bezbarwnej i mieszanej) lub zastosować trwałe przegrody (np. z desek)
  • w okresie zimowym, jeżeli nie przewiduje się odsprzedaży stłuczki w tym czasie, należy ją zabezpieczać przed przysypaniem śniegiem.
Metody pozyskiwania stłuczki

Biosystem Organizacja Odzysku Opakowań SA oferuje następujące metody pozyskiwania stłuczki:

A. Zbiórka za darmo od mieszkańców w siedzibie zbierającego, firmy, spółdzielni.

Na terenie siedziby zbierającego lub w pobliżu, w miejscu ogólnie dostępnym, wyznacza się obszar, na którym mieszkańcy mogą za darmo pozostawić stłuczkę. Należy oznaczyć dwa miejsca (osobno dla stłuczki bezbarwnej i osobno dla mieszanej), na których w formie stosu będzie gromadzona stłuczka.

B. Skup stłuczki w siedzibie zbierającego.

W siedzibie zbierającego prowadzony jest punkt skupu. Niezbędne jest posiadanie wagi do detalicznego ważenia przyniesionej stłuczki. Przeciętne ceny skupu wynoszą od 0,05 do 0,09 zł za kg stłuczki bezbarwnej, 0,02 do 0,05 zł za kg mieszanej.

C. Współpraca ze szkołami, sklepami, restauracjami, lokalnymi punktami skupu surowców wtórnych i innymi placówkami.

Poszczególne placówki posiadają stłuczkę jako odpad lub mogą prowadzić selektywną zbiórkę szkła. Z konkretną placówką zawiera się umowę o współpracy w zakresie zbiórki stłuczki oraz wyposaża w typowe pojemniki na szkło bezbarwne i kolorowe. W przypadku szkół, argumentem motywującym do aktywnego udziału w zbiórce, mogą być nagrody ufundowane przez organizatorów.

D. Zbiórka stłuczki metodą workową.

Poszczególne gospodarstwa domowe otrzymują oznaczone worki plastikowe przeznaczone na stłuczkę, która w określonym terminie zostaje odbierana przez firmę organizującą zbiórkę. W stosunku do oczekiwanych efektów, jest to metoda nie wymagająca dużych nakładów finansowych przeznaczonych na zakup pojemników lub specjalistycznego sprzętu.

E. Pozyskiwanie stłuczki z grupy odpadów komunalnych przywożonych na wysypisko śmieci.

Stosując metodę bezpośredniego przeglądania, wyodrębnia się z ogólnej masy śmieci przywożonych na wysypisko, opakowania szklane, które na bieżąco są segregowane do podręcznych pojemników, różnicujących szkło na poszczególne rodzaje i kolory. Jeżeli warunki na to pozwalają, istnieje możliwość zorganizowania punktu lub zakładu sortowania śmieci, posiadających odpowiednie zaplecze techniczne w postaci np. przenośników taśmowych, przesiewaczy, separatorów do wychwytywania metali itp.

F. Zbiórka stłuczki do specjalizowanych pojemników ustawionych w miejscu ogólnie dostępnym.

Pojemniki ustawia się przy tradycyjnych pojemnikach na śmieci oraz w miejscach o dużym natężeniu ruchu np. w pobliżu sklepu, przystanku komunikacyjnego.